Samowyrób drewna może być sposobem na tańszy opał dla osób, które nadal legalnie ogrzewają dom drewnem lub korzystają z kominka. Lasy Państwowe umożliwiają tzw. pozyskanie drewna kosztem i staraniem nabywcy. Nie oznacza to jednak, że można po prostu wejść do lasu, zebrać gałęzie i zabrać je do domu. Najpierw trzeba uzgodnić wszystko z właściwym leśniczym, otrzymać zezwolenie, przygotować wskazane drewno, a następnie je kupić.
Rozwiązanie jest znane od lat, ale część mieszkańców może w ogóle nie wiedzieć o jego istnieniu.
Może być szczególnie interesujące przed sezonem grzewczym, ponieważ w niektórych nadleśnictwach cena drewna przygotowanego własną pracą jest wyraźnie niższa od drewna pozyskanego i przygotowanego przez Lasy Państwowe.
Ale oszczędność ma swoją cenę.
Potrzebne są czas, własna praca, odpowiednie narzędzia, transport oraz miejsce, w którym drewno będzie mogło później wyschnąć.
- Co to jest samowyrób drewna?
- Nie można po prostu wejść do lasu z piłą
- Dlaczego samowyrób drewna jest tańszy?
- Nawet ponad 50% różnicy? Tak, ale to przykład z innego nadleśnictwa
- Ile kosztuje drewno w Nadleśnictwie Katowice?
- Siemianowice znajdują się w zasięgu Nadleśnictwa Katowice
- Gdzie zadzwonić?
- Cena drewna to jeszcze nie całkowity koszt
- Drewna prosto z lasu zazwyczaj nie można od razu spalić
- Nie każdy piec lub kominek można już legalnie użytkować
- Samowyrób nie oznacza ścinania dowolnych drzew
- Dla kogo samowyrób drewna może mieć sens?
- Najczęściej zadawane pytania
- Głos od Admina
Co to jest samowyrób drewna?
Lasy Państwowe używają określenia PKN – pozyskanie kosztem i staraniem nabywcy.
W praktyce oznacza to, że część prac, które w innym przypadku zostałyby wykonane przez pracowników lub wykonawców gospodarki leśnej, wykonuje sam zainteresowany kupnem drewna.
Lasy Państwowe wyjaśniają, że najczęściej chodzi o drobnicę, gałęzie, pozostałości po zrębach, trzebieżach i czyszczeniach oraz inne drewno wskazane przez leśniczego.
To bardzo ważne rozróżnienie.
Samowyrób drewna nie oznacza prawa do wybierania sobie dowolnych drzew lub zbierania dowolnego drewna leżącego w lesie.
O tym, gdzie można pracować i jaki materiał można pozyskać, decyduje administracja leśna.
Nie można po prostu wejść do lasu z piłą
Procedura zaczyna się od kontaktu z właściwym leśnictwem.
Leśniczy wskazuje miejsce, w którym możliwy jest samowyrób, określa rodzaj materiału oraz zasady jego przygotowania.
Następnie zainteresowany przechodzi instruktaż dotyczący bezpieczeństwa i otrzymuje pisemne zezwolenie.
Dopiero wtedy może rozpocząć pracę.
Po jej zakończeniu przygotowane drewno jest mierzone i wyceniane przez pracownika Lasów Państwowych.
Nabywca płaci za drewno i otrzymuje dokument sprzedaży.
Dopiero po zakupie można je legalnie wywieźć z lasu.
Zasady techniczne i bezpieczeństwa mogą różnić się między nadleśnictwami, dlatego przed zabraniem własnego sprzętu trzeba ustalić je bezpośrednio z leśniczym.
Dlaczego samowyrób drewna jest tańszy?
Mechanizm jest dość prosty.
W przypadku zwykłej sprzedaży część kosztów związanych z pozyskaniem i przygotowaniem drewna ponosi nadleśnictwo.
Przy samowyrobie pracę wykonuje kupujący.
Dlatego cena samego surowca może być niższa.
Nie istnieje jednak jeden ogólnopolski cennik.
Poszczególne nadleśnictwa ustalają własne ceny, a znaczenie mają również gatunek drewna, jego sortyment i sposób pozyskania.
Nawet ponad 50% różnicy? Tak, ale to przykład z innego nadleśnictwa
W jednym z cenników przywoływanych w 2026 roku cena iglastego drewna opałowego S4 przygotowanego kosztem nadleśnictwa wynosiła:
147,60 zł brutto za m³.
Ten sam sortyment pozyskany kosztem nabywcy kosztował:
67,65 zł brutto za m³.
Różnica wynosiła więc 79,95 zł, czyli około 54% ceny.
To pokazuje, że skala oszczędności może być znaczna.
Trzeba jednak bardzo wyraźnie zaznaczyć:
nie są to ceny Nadleśnictwa Katowice.
Nie należy więc jechać do miejscowego leśnictwa z założeniem, że właśnie tyle zapłacimy.
Ile kosztuje drewno w Nadleśnictwie Katowice?
Nadleśnictwo Katowice prowadzi detaliczną sprzedaż drewna.
Aktualny cennik obowiązuje od 1 sierpnia 2026 roku.
Nadleśnictwo informuje również, że szczegóły dotyczące sprzedaży należy ustalać bezpośrednio z poszczególnymi leśnictwami.
I właśnie tak podszedłbym również do samowyrobu.
Przed planowaniem zakupu należy zapytać:
czy aktualnie dostępne jest drewno przeznaczone do pozyskania kosztem nabywcy,
jaki sortyment jest dostępny,
gdzie znajduje się powierzchnia,
jakie obowiązują zasady bezpieczeństwa,
ile wynosi aktualna cena,
oraz kiedy drewno można odebrać.
Siemianowice znajdują się w zasięgu Nadleśnictwa Katowice
Z dokumentów Lasów Państwowych wynika, że Siemianowice Śląskie znajdują się w zasięgu terytorialnym Nadleśnictwa Katowice. Nadleśnictwo zarządza również gruntami leśnymi znajdującymi się w granicach miasta.
Nie oznacza to jednak, że samowyrób będzie akurat dostępny w lesie znajdującym się najbliżej naszego domu.
Miejsce zależy od aktualnie prowadzonych prac i decyzji leśniczego.
Może się więc okazać, że zainteresowany zostanie skierowany do innego fragmentu Nadleśnictwa Katowice.
Gdzie zadzwonić?
Kontakt do Nadleśnictwa Katowice:
PGL LP Nadleśnictwo Katowice
ul. Kijowska 37B
40-754 Katowice
tel. 32 25 25 141
e-mail: katowice@katowice.lasy.gov.pl
Biuro pracuje od poniedziałku do piątku w godzinach 7:00-15:00.
Nadleśnictwo publikuje również bezpośrednie numery telefonów do poszczególnych leśniczych.
Najlepiej najpierw zadzwonić i ustalić, z którym leśnictwem należy kontaktować się w sprawie aktualnie dostępnego drewna.
Cena drewna to jeszcze nie całkowity koszt
Jeżeli patrzymy wyłącznie na cennik, samowyrób drewna może wyglądać bardzo atrakcyjnie.
W rzeczywistości trzeba jednak doliczyć przynajmniej kilka elementów.
Przede wszystkim własny czas i pracę.
Do tego odpowiedni sprzęt i środki ochrony.
Następnie transport drewna z lasu.
A na końcu również miejsce do jego składowania i sezonowania.
Jeżeli ktoś musiałby wynająć samochód, kupić sprzęt i zapłacić dodatkowo za pomoc przy załadunku, część oszczędności może zniknąć.
Dlatego samowyrób najbardziej opłaca się osobom, które mają warunki do samodzielnego wykonania większości tych prac.
Drewna prosto z lasu zazwyczaj nie można od razu spalić
Tu dochodzimy do bardzo ważnego elementu dla mieszkańców Siemianowic.
Legalny zakup drewna nie oznacza jeszcze, że można od razu wrzucić je do pieca lub kominka.
W całym województwie śląskim obowiązuje uchwała antysmogowa.
Jednym z jej wymogów jest zakaz spalania biomasy stałej o wilgotności w stanie roboczym przekraczającej 20%.
Drewno świeżo pozyskane z lasu może zawierać znacznie więcej wody.
Dlatego musi zostać odpowiednio wysuszone.
W praktyce oznacza to sezonowanie go w przewiewnym miejscu, najlepiej pod zadaszeniem i z zabezpieczeniem przed opadami.
Samo przechowanie przez określoną liczbę miesięcy nie daje automatycznej gwarancji osiągnięcia 20%.
Znaczenie ma gatunek, grubość szczap, sposób ułożenia i warunki przechowywania.
Najbezpieczniej sprawdzić wilgotność odpowiednim miernikiem przed spalaniem.
Nie każdy piec lub kominek można już legalnie użytkować
To drugi element śląskiej uchwały antysmogowej.
W przypadku kominków, pieców wolnostojących i innych tzw. miejscowych ogrzewaczy powietrza urządzenia użytkowane jeszcze przed wejściem uchwały w życie musiały zostać dostosowane do wymogów najpóźniej do końca 2022 roku.
Od 2023 roku taki ogrzewacz powinien:
spełniać wymagania ekoprojektu
albo
osiągać sprawność cieplną co najmniej 80%
albo
posiadać urządzenie redukujące emisję pyłu do poziomu zgodnego z wymaganiami ekoprojektu.
Nieco inny harmonogram dotyczy kotłów centralnego ogrzewania.
W województwie śląskim od początku 2026 roku nie powinny być już użytkowane pozaklasowe kotły objęte wcześniejszymi terminami wymiany.
Kotły klasy 3 i 4 według normy PN-EN 303-5:2012 mogą natomiast być użytkowane do końca 2027 roku.
Dlatego przed zakupem kilku metrów drewna warto najpierw sprawdzić, czy urządzenie, w którym planujemy je spalać, nadal spełnia przepisy.
Samowyrób nie oznacza ścinania dowolnych drzew
To kolejny mit, który warto przeciąć.
Hasło „samemu przygotować drewno w lesie” może sugerować, że kupujący jedzie do lasu i wybiera drzewo, które chciałby ściąć.
Tak ten system nie działa.
To leśniczy wyznacza:
miejsce,
materiał,
zasady jego przygotowania
i termin wykonania prac.
Lasy Państwowe wskazują, że najczęściej przeznaczane są do tego pozostałości po wcześniej przeprowadzonych pracach leśnych, gałęzie i drobnica.
W poszczególnych nadleśnictwach regulaminy mogą być bardziej szczegółowe, również jeśli chodzi o dopuszczone narzędzia i wymagane środki ochrony.
Dlatego instruktaż i zezwolenie nie są formalnością.
Dla kogo samowyrób drewna może mieć sens?
Najbardziej dla osoby, która:
legalnie wykorzystuje drewno jako paliwo,
ma możliwość wykonania pracy fizycznej,
dysponuje odpowiednim sprzętem,
może zorganizować transport,
ma miejsce do wysuszenia drewna,
i nie potrzebuje opału „na jutro”.
Jeżeli drewno ma zostać użyte dopiero w kolejnym sezonie grzewczym, możliwość zakupu świeższego materiału i późniejszego spokojnego sezonowania może być znacznie bardziej praktyczna.
Najczęściej zadawane pytania
Co to jest samowyrób drewna?
Samowyrób drewna to potoczna nazwa pozyskania drewna kosztem i staraniem nabywcy, określanego przez Lasy Państwowe jako system PKN.
Nabywca własną pracą przygotowuje wskazane przez leśniczego drewno, a następnie po pomiarze i wycenie kupuje je od Lasów Państwowych.
Czy można zabrać leżące gałęzie z lasu?
Nie należy samodzielnie zabierać drewna z lasu.
Materiał musi zostać wskazany przez leśniczego i przejść procedurę pomiaru oraz sprzedaży.
Czy samowyrób drewna jest tańszy?
Może być znacznie tańszy od drewna przygotowanego przez nadleśnictwo, ponieważ część pracy wykonuje sam kupujący.
Różnica zależy jednak od konkretnego nadleśnictwa i jego cennika.
Czy w Nadleśnictwie Katowice można kupić drewno opałowe?
Tak. Nadleśnictwo prowadzi sprzedaż detaliczną drewna, a obecny cennik obowiązuje od 1 sierpnia 2026 roku. Dostępność konkretnych sortymentów trzeba sprawdzić bezpośrednio w leśnictwie.
Czy świeżym drewnem można palić w Siemianowicach?
Jeżeli wilgotność drewna przekracza 20%, nie wolno go spalać w instalacjach objętych śląską uchwałą antysmogową. Drewno z lasu zwykle wymaga więc wcześniejszego wysuszenia.
Czy można nadal palić drewnem w kominku?
Tak, ale kominek musi spełniać obowiązujące wymagania uchwały antysmogowej, a używane drewno musi mieć odpowiednią wilgotność.
Głos od Admina
Ten temat jest ciekawy właśnie dlatego, że nie chodzi o żadną promocję ani nowy program dopłat.
To możliwość, która funkcjonuje w Lasach Państwowych od dawna, a część osób może po prostu o niej nie wiedzieć.
Ale hasło:
„tanie drewno z lasu”
wymaga kilku dużych gwiazdek.
Nie można wejść do lasu i zabrać sobie drewna.
Nie każde leżące drewno jest przeznaczone do samowyrobu.
Nie znamy z góry jego dostępności.
Cena zależy od konkretnego nadleśnictwa.
Do tego dochodzi własna praca i transport.
A świeżego drewna nie można po prostu przywieźć wieczorem do domu i wrzucić do kominka.
Mimo tych zastrzeżeń samowyrób drewna może mieć sens dla osób, które mają odpowiednie warunki i przygotowują opał z dużym wyprzedzeniem.
Dlatego zamiast obiecywać:
„opał za pół ceny”
lepiej zrobić prostą rzecz.
Zadzwonić do Nadleśnictwa Katowice i zapytać, czy aktualnie dostępne jest drewno do pozyskania kosztem nabywcy, gdzie można je przygotować i ile kosztuje.
Dopiero wtedy można policzyć, czy oszczędność faktycznie będzie opłacalna.
Korzystaliście kiedyś z samowyrobu drewna? Jeżeli macie doświadczenia właśnie z Nadleśnictwem Katowice, podzielcie się aktualnymi cenami i praktycznymi wskazówkami.
Źródła: Lasy Państwowe, Nadleśnictwo Katowice, Urząd Miasta Siemianowice Śląskie, Województwo Śląskie – uchwała antysmogowa, Forsal.
Autorzy: zespół redakcyjny ForumSiemiona.pl.
Tworzymy niezależne treści o sprawach lokalnych, opierając się na faktach, dokumentach i doświadczeniach mieszkańców. Interesuje nas przejrzystość procesów, odpowiedzialność instytucji publicznych i prywatnych oraz realna poprawa jakości życia w Siemianowicach Śląskich.
📌 Masz problem? Napisz do nas.
ForumSiemiona.pl to przestrzeń, w której mieszkańcy mogą zgłaszać problemy, nieprawidłowości i tematy wymagające nagłośnienia. Dotyczy to m.in. spraw związanych z:
– 🏢 spółdzielniami i wspólnotami mieszkaniowymi,
– 📄 zarządzaniem nieruchomościami i majątkiem wspólnym,
– ⚖️ uchylaniem się od obowiązków prawnych lub statutowych,
– 🚫 nadużyciami, brakiem transparentności i ignorowaniem głosu mieszkańców,
– 🏛️ działaniami instytucji mających realny wpływ na codzienne życie lokalnej społeczności.
📎 Jeśli posiadasz dokumenty, nagrania, korespondencję, protokoły, uchwały lub inne materiały potwierdzające nieprawidłowości – prześlij je do redakcji. Każde zgłoszenie traktujemy indywidualnie, z naciskiem na rzetelność, weryfikację i odpowiedzialność.
✉️ Kontakt do redakcji:
AdminForumSiemiona@proton.me
🧭 ForumSiemiona.pl nie jest miejscem hejtu ani anonimowych oskarżeń. To przestrzeń dialogu, analizy i porządkowania spraw lokalnych. Zachęcamy do udziału w dyskusjach oraz współtworzenia działów tematycznych naszego Forum– w tym dotyczących 🏘️ mieszkalnictwa, 🤝 NGO i 🏙️ spraw miejskich – aby głos mieszkańców miał realne znaczenie.


